№ 03
Plan mierniczego, 1891

Geometryczny plan dworu

Ten fragment pochodzi z „Geometrinio specialaus Vilniaus gubernijos Trakų valsčiaus Lentvario dvaro plano” (Geometrycznego planu specjalnego dworu Lentvaris w powiecie trockim guberni wileńskiej), sporządzonego 30 listopada 1891 r. przez mierniczego M. Nastopkę. Jest to najdokładniejsza zachowana mapa zespołu dworskiego z tego okresu – każdy budynek, droga, staw, a nawet wyspa na jeziorze, oznaczone są własnym numerem. Źródło archiwalne: CVIA, F. 526, Ap. 14, B. 590. Opublikowano w: Balėnaitė, L. Lentvario dvaras. Istoriniai tyrimai.

Plan pokazuje, jak samowystarczalne i złożone było gospodarstwo dworskie u schyłku XIX wieku: przy pałacu (1) działały aż trzy oranżerie – letnia, zimowa i nowa (3a, 4, 5), była własna winnica z drewnianą przybudówką (12–13), wapiennik (7), kamienny młyn wodny (27), a za strumieniem – nawet własna fabryka gwoździ. Obok stały domy zarządcy i administracji (15–16), stajnie, obory oraz mieszkania służby – całe małe miasteczko służące pałacowi.

Numeracja na planie: 1 – pałac; 2 – park z domkiem; 3 – droga; 3a – oranżeria letnia; 4 – oranżeria zimowa; 5 – nowa oranżeria; 6 – wędzarnia; 7 – wapiennik; 8 – dziedziniec przy tych budynkach; 9, 10 – sady; 11 – zarośla między oranżerią a jeziorem; 12 – winnica; 13 – drewniana przybudówka winnicy; 14 – wieża; 15 – dom zarządcy; 16 – dom administracji; 17, 18 – stajnie; 19 – kamienne obory; 20 – drewniane obory; 21, 22 – obory; 23, 24 – drewniane domy służby; 25 – nieczytelne oznaczenie w źródle; 26 – stodoła z przybudówkami; 27 – kamienny młyn wodny; 28 – plac; 29 – droga; 30 – rów; 31 – mały staw; 391 – ziemianka za fabryką gwoździ, za strumieniem; 414, 415, 416 – jeziora; 417, 418, 419 – wyspy na jeziorze.

Animacja ożywia ten ręcznie kolorowany plan mierniczego – pozwalając spojrzeć na cały zespół dworski tak, jakby został sfotografowany z lotu ptaka.